SRB
Podaci Centra pokazuju da se nasilnici ne libe da zlostavljaju starije osobe. U pomenutom periodu je evidentirano da je 49 žena starijih od 65 godina bilo žrtva porodičnog ili partnerskog nasilja.
Zvanična statistika takođe govori da je tokom cele prošle godine u Centru evidentirano 411 slučajeva nasilja, a u 38 slučajeva žrtve su bile starije žene. Njih 21 bile su žrtve fizičkog nasilja, 15 starica preživelo je psihičko nasilje, a jedna starija žena bila je žrtva seksualnog nasilja.
Od 49 zlostavljanih žena u periodu od januara do oktobra ove godine, njih 29 su bile žrtve fizičkog nasilja, a 20 žrtve psihičkog nasilja.
Prema istraživanju Svetske zdravstvene organizacije iz 2016. godine, čak jedna od tri žene u svetu iskusila je tokom života fizičko, psihičko i/ili seksualno nasilje u intimnom partnerskom ili nepartnerskom odnosu. Većina ovog nasilja počinjena je u intinmin partnerskim odnosima. Globalno posmatrano, čak 38 odsto ubistava nad ženama počinjeno je od strane intimnog partnera.
Zaposleni u Centru za socijalni rad su zabeleželi da su, kad je reč o nasilju nad starijim ženama, u 19 slučajeva nasilnici bila njihova deca, u 12 slučajeva supružnici ili bivši partneri, a u 10 osto slučajeva nasilnici su bili drugi srodnici.
Rukovodilac Tima za zaštiti od nasilja u porodici Centra za socijalni rad Milan Milenović kazao je za Medijski istraživački centar da raste broj prijava nasilja u kojima su nasilnici potomci žrtve, ali to ne znači da je to nasilje zastupljenije već da je društvena svest o potrebi prijavljivanja nasilja na višem nivou i da je odnos društva prema toj vrsti nasilja promenjen.
Milan Milenović
Milenović je kazao da, kada je reč o nasilju nad starijim ženama, ono ima svoje specifičnosti u smislu da se često događa da je žrtva nasilje trpela dvadesetak, čak i 30 godina.
„Žrtva se na najrazličitiji način saživi sa takvim životom i dolazak u Centar za socijalni rad jeste i za nju zadatak da barem neku promenu prihvati, makar da prizna nasilje koje trpi. Postoje situacije da žrtva negira nasilje koje prijave srodnici ili komšije, a najčešći razlozi su strah od reakcije javnosti, strah od reakcije samog nasilnika i ekonomska zavisnost. Na žalost, i dalje postoji uverenje da je sramota prijaviti nasilje i da je ono što se dešava u porodici porodična tajna“, kazao je Milenović.
On je istakao da zaposleni u Centru za socijalni rad nastupaju sa pozicije razumevanja žrtve da ne želi da potvrdi nasilje, ali se žrtva ohrabruje da potvrdi nasilje time što joj se predočava da nema nikakve njene krivice za to što joj se događa i da nema razloga da i dalje trpi nasilje.
„Da bi razumeli žrtvu nasilja morate da razumete ceo fenomen nasilja. Strategija psihološkog nasilja koja se dugo primenjuje prema nekome izaziva zastrašenost, manjak samopouzdanja, nepoverenje, a sve to sputava žrtvu da nesmetano priča o nasilju koje trpi. Ima i dalje onih koji smatraju da neki mehanizmi psihološkog nasilja poput vređanja, omalovažavanja, socijalne izolacije i pretnji, ne pretstavljaju nasilje. Za stručnjake koji se bave problematikom nasilja ti mehanizmi psihološkog nasilja tumače se kao deo strategije kontrole i zloupotrebe moći nad nekim u cilju držanja u potlačenom odnosu“, naglasio je Milenović.
Prema Milenovićevim rečima fizičkom nasilju u porodici obavezno prethodi dugotrajno psihološko nasilje.
„Fizičko nasilje se primenjuje onda kada žrtva pokušava da se otrgne iz psihološkog nasilja. Fizičko nasilje se primenjuje kako bi se žrtva zadržala u stanju kontrole i moći koju nasilnik ima nad njom. Postoje studije koje pokazuju da psihološko nasilje u dužem trajanju ostavlja mnogo teže posledice nego što ostavlja povremeno fizičko nasilje. Statistika pokazuje da su psihološko i fizičko nasilje otprilike podjednako zastupljeni“, izjavio je Milenović.
Naučne studije su pokazale da su moć i kontrola osnovne pokretačke snage porodičnog nasilja. Prema takozvanom „Točku moći i kontrole“ koji je razvijen u okviru medjunarodnog projekta „Intervencije u porodičnom nasilju“ taktike koje počinioci nasilja koriste kako bi uspostavili i održali moć i kontrolu su: prisile i pretnje, zastrašivanje, emocionalno i ekonomsko zlostavljanje, izolacija, minimizacija, poricanje i okrivljavanje (umanjuje se ozbiljnost zlostavljanja, negira se zlostavljanje i prebacuje odgovornost za nasilno ponašanje). Počinioci nasilja koriste decu za prenošenje poruka i prete oduzimanjem dece. Nasilnici takođe ističu privilegije muškarca, odnosno ističu da su oni „glava kuće“ i neko ko donosi odluke. Kada se gledaju zasebno, neke od pomentih taktika mogu a ne moraju biti nasilne. Međutim, kako objašnjavaju stručnjaci, kada se ove taktike i ponašanja koriste u kombinaciji jedne s drugima stvaraju obrazac ponašanja koji osigurava nasilnikovu kontrolu nad partnerkom. Kontrola se jača pretnjama ili korišćenjem fizičkog i seksualnog nasilja. Kako se porodično nasilje javlja između intimnih partnera, različito je od drugih oblika nasilja koje se javlja između stranaca. Iako se u oba slučaja javlja trauma, trauma žrtava porodičnog nasilja je obično naglašena jer napadač ima stalni pristup žrtvi, a žrtva doživljava napade kroz određeni vremenski period Takođe, postojanje intimne veze otežava ženama da se zaštite i prijave žrtvu. Izdvajanje žrtve od nasilnika je komplikovano zbog kompleksnosti i jačine veze. Žrtva možda ima decu sa nasilnikom, možda veruje da će se promeniti. Često žrtve smatraju da im policija ili zakon ne mogu ni pomoći, pa i ne prijavljuju nasilje.
On je istakao da se postupanje Centra za socijalni rad ne razulikuje kada su u pitanju psihološko i fizičko nasilje, a takođe se ne razlikuje postupanje kada je u pitanju partnersko nasilje i nasilje od strane potomaka i srodnika žrtve.
„O svakoj prijavi nasilja obaveštava se policija i procenjuje se rizik i potreba hitnosti postupanja. Novim Zakonom o sprečavanju nasilja u porodici, predviđeno je da stručna lica Centra za socijalni rad, zajedno sa policijom i žrtvom procenjuju rizik i na osnovu procene rizika, policija donosi odluku o izricanju ili ne izricanju hitnih mera. Postoji hitna mera iseljenja počinioca nasilja iz stana i hitna mera zabrane prilaska žrtvi u trajanju do 48 sati“, rekao je Milenović.
Kako je objasnio Milenović, žrtve porodičnog i partnerskog nasilja se odmah po prijavi nasilja upoznaju sa oblicima nasilja kako bi prepoznale koju vrstu nasilja su trpele i upoznaju sa mehanizmima zaštite.
„Centar za socijalni rad može žrtvu smestiti u Sigurnu kuću ili u prihvatnu stanicu Gerontološkog centra, može dobiti novčanu socijalnu pomoć i psihoterpiju u okviru savetovališta Centra za socijalni rad. Zaposleni takodje mogu žrtvu porodičnog ili partnerskog nasilja uputiti na ostvarivanje nekih drugih prava iz oblasti socijalne zaštitet poput tuđe nege i pomoći, i pomoći u kući. Obaveza zaposlenih u centru je da u saradnji sa žrtvom, naprave individualni plan zaštite i podrške. Taj plan podrazumeva pravljenje spiska aktivnosti kako bi se obezbedilo da žrtva ima bezbedno i sigurno okruženje“, rekao je Milenović.
On je rekao da se Služba za zaštitu odraslih i starih lica Centra za socijalni rad bavi i slučajevima zanemarivanjem starih lica.
„Zakonska obaveza člana porodice je da brine o ostarelom članu porodice, ali postoje primeri emocionalnog, zdravstvenog i egzistencijalnog zanemarivanja starijih osoba. Kada se zanemarivanje prijavi, Centar za socijalni rad procenjuje oblik zanemarivanja i radi sa porodicom na zadovoljavanju potreba starije osobe. Jedna od mera pomoći u tim slučajevima je smeštaj starije osobe u prihvatnu stanicu Gerontološkog centra ili neku drugu ustanovu za smeštaj starih lica“, kazao je Milenović.
Centar za socijalni rad „Sveti Sava“ u Nišu ostvaruje blisku saradnju sa Gerontološkim centrom u Nišu kada je u pitanju pomoć i zbrinjavanje starih lica koje su pretrpela partnersko ili porodično nasilje.
U Gerontološkom centru su kazali za Medijski istraživački centar da se događa da se porodično i partnersko nasilje nekada otkrije nakon što starije lice provede izvesno vreme u tom centru.
Psiholog Gerontološkog centra Katarina Krstić podsetila je da korisnici dolaze u centar sa uputom Centra za socijalni rad, a pre prijema sa njima razgovaraju članovi Komisije za prijem.
Katarina Krstić
„Imamo slučajeve da ljudi pred komisijom pokažu jednu stranu svoje ličnosti, ali kasnije uvidimo da je ta osoba sasvim drugačija. Događa se da korisnici tek nakon dužeg boravka u Gerontološkom centru sa nekim podele svoju tajnu da su pre dolaska u centar bili zlostavljani ili zanemarivani od strane članova svoje porodice ili sadašnjih i bivših partnera. Takva saznanja mi moramo da podelimo sa Centrom za socijalni rad, ali nemamo pravo da rešavamo porodične odnose naših korisnika“, izjavila je Krstić.
Gerontološki centar u Nišu, podsetila je Krstić, ima bezmalo 300 korisnika, a oko 80 odsto su starije žene. Prema njenim rečima, broj žena u Gerontološkom centru značajno je veći od broja muškaraca izmedju ostalog i zbog toga što žene žive duže od muškaraca, a uz to se mnogo lakše odlučuju za prijem u centar i mnogo lakše adaptiraju na novu sredinu.
Piše: B.Ljubisavljević
Foto: Saša Đorđević
ENG
The number of reports against the domestic violence towards older women is growing in Nis
In the first ten months of this year, employees of the Center for Social Work "Sveti Sava" in Nis provided assistance to 491 victims of family and partner violence, among them 396 female and 95 males.
The Center's data shows that the perpetrators do not hesitate to abuse the elderly. In the aforementioned period it was noted that 49 women over 65 were victims of family or partner violence.
Official statistics also state that during the whole of last year, the Center recorded 411 cases of violence, and in 38 cases the victims were elderly women. 21 of them were victims of physical violence, 15 old women survived psychological violence, and one elderly woman was a victim of sexual violence.
Of the 49 abused women in the period from January to October this year, 29 of them were victims of physical violence and 20 victims of psychological violence.
Employees of the Center for Social Work noted that, in cases of violence against older women, in 19 cases, the perpetrators were their children, in 12 cases it were spouses or former partners, and in 10 cases, the perpetrators were other relatives.
Team leader for protection from domestic violence of the Center for Social work Milan Milenovic told the Media Research Center that the number of reports of violence in which the perpetrators are descendants of the victims is increasing, but this does not mean that this kind of violence is more represented, but that the social awareness of the need to report violence is on a higher level and that the attitude of society toward this type of violence has changed.
Milenovic said that when it comes to violence against older women, it has its own specifics in the sense that it often happens that the victim has suffered for 20 years, even 30 years.
"The victim gets used to living with such a life in various ways, and coming to the Center for Social Work is also the task of accepting at least some change, and also recognizing the violence one has suffered. There are situations where the victim denies the violence reported by relatives or neighbors, and the most common reasons are fear of public reaction, the fear of the reaction of the perpetrator himself and economic dependence. Unfortunately, there is still a belief that it is shame to report violence and that what is happening in the family is a family secret, "Milenovic said.
He pointed out that the employees of the Center for Social Work are coming from the position of understanding the victim not wanting to confirm the violence, but the victim is encouraged to confirm the violence by noting that he or she does not have any guilt for what is happening to him or her and that there is no reason to still suffer the violence.
"To understand the victim of violence, you need to understand the whole phenomenon of violence. The strategy of psychological violence that has been used for a long time by someone provokes intimidation, lack of confidence, distrust, and all this stops the victim from speaking openly about the violence he or she suffers. There are still those who believe that some mechanisms of psychological violence, such as insulting, degrading, social isolation and threats, do not constitute violence. For experts dealing with violence, these mechanisms of psychological violence are interpreted as part of a strategy of controlling and abusing power over someone in order to keep in a suppressed relationship, "Milenovic emphasized.
According to Milenović's words, physical violence in the family must be preceded by long-term psychological violence.
"Physical violence is applied when a victim attempts to get rid of psychological violence. Physical violence is applied in order to keep the victim in control and power that the abuser has against her. There are studies that show that psychological violence in the long run leaves much more severe consequences than occasional physical violence. Statistics show that psychological and physical violence are roughly equally represented, "Milenovic said.
He pointed out that the treatment of the Center for Social Work does not differ when it comes to psychological and physical violence, and there is also no difference in treatment when it comes to partner violence and violence by the offspring and relatives of the victim.
"Every report of violence is notified to the police and the risk and the need for urgency of the treatment is assessed. The new Law on the Prevention of Domestic Violence stipulates that the experts of the Center for Social Work, together with the police and the victim, assess the risk and based on risk assessment, the police make a decision to pronounce or not to issue urgent measures. There is an urgent measure of the eviction of the perpetrator of the violence from the apartment and an urgent measure for the prohibition of the victim's admission for up to 48 hours, "Milenovic said.
As explained by Milenović, victims of domestic and partner violence become aware of forms of violence immediately after they report violence in order to recognize the kind of violence they have suffered and learn about the mechanisms of protection.
"The Center for Social Work can place the victim in the Security House or the reception center of the Gerontology Center, the victim can receive financial social assistance and psychotherapy within the CSW counseling center. Employees can also direct a victim of domestic or partner violence to exercise some other rights in the field of social protection such as someone else's care and assistance, and help in the home. The obligation of the employees at the center is to create an individual protection plan and support in cooperation with the victim. This plan implies making a list of activities to ensure that the victim has a safe and secure environment, "said Milenovic.
He said that the Agency for the Protection of Adults and Elderly Persons of the Center for Social Work also deals with cases of neglecting the elderly.
"The legal obligation of a family member is to take care for an elderly family member, but there are examples of emotional, health and existential neglect of older people. When neglect is reported, the Center for Social Work assesses the form of neglect and works with the family to meet the needs of the elderly. One of the measures to help in these cases is to accommodate an elderly person to a reception center of the Gerontology Center or some other institution for the accommodation of elderly people, "Milenovic said.
The Center for Social Work "Sveti Sava" in Niš has close cooperation with the Gerontology Center in Niš when it comes to helping and care for the elderly who have suffered from partner or domestic violence.
The Gerontology Center told the Media Research Center that it happens that family and partner violence is sometimes discovered after the elderly person spent some time in that center.
The Psychologist of the Gerontology Center, Katarina Krstić, reminded that the beneficiaries come to the center with the referral from the Center for Social Work, and before receiving them, the members of the Reception Commission talk to them.
"We have cases where people in front of the commission show one side of their personality, but later we see that person is completely different. It happens that after a long stay in the Gerontology Center, beneficiaries share their secret that they were abused or neglected by members of their family or current and former partners before entering the center. We need to share such cognition with the Center for Social Work, but we do not have the right to solve the family relations of our beneficiaries, "Krstic said.
The Gerontology Center in Niš, reminded Krstić, has almost 300 beneficiaries, and about 80 percent are older women. According to her, the number of women in the Gerontology Center is significantly higher than the number of men, among other things, because women live longer than men, and they are much easier to decide to join the center and are much easier to adapt to the new environment.
Text: B. Ljubisavljević
Translation: Mladen Djordjević
Foto: S. Djordjević
